08 Μαρ 2007

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ. ΠΕΙΡΑΜΑΤΑ ΠΡΑΣΙΝΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ: ΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΓΑΝΤΙΑ. ΠΟΣΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΥΝ ΤΑ ΧΕΡΙΑ ΜΑΣ

2ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Πράσινης Χημείας, 2007, ΑΡΘΡΑ Σχόλια κλειστά

Α.Ι. Μαρούλης, Κ. Χατζηαντωνίου-Μαρούλη, Ε. Γαλαρινιώτου, Κ. Σπάγου

Τμήμα Χημείας, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

2ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Πράσινης Χημείας, 2007


ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η παρατήρηση και το πείραμα αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία της διδασκαλίας της Χημείας. Η ανάγκη για υγιεινή και ασφάλεια στους χώρους εργασίας είναι πρωταρχικής σημασίας για οποιοδήποτε εργαστήριο, καθώς ποικίλοι κίνδυνοι που σχετίζονται με την ασφάλεια των εργαζομένων και απειλούν την σωματική ακεραιότητά τους, εγκυμονούν κάθε στιγμή. Η εξάλειψη των κινδύνων είναι πρακτικά αδύνατη. Στη δεοντολογία όμως της πρόληψης ατυχημάτων ο καλύτερος τρόπος εξασφάλισης συνθηκών υγείας και ασφαλείας είναι ο μελετημένος σχεδιασμός και η μεθοδική πρόνοια, παρά η εκ των υστέρων αντιμετώπισή τους. Προκειμένου να αποτραπεί η έκθεση στις επιβλαβείς χημικές ουσίες, χρησιμοποιούμε τα εργαστηριακά γάντια. Ένα κατάλληλο προστατευτικό εργαστηριακό γάντι πρέπει να εμποδίζει τη χρησιμοποιούμενη ουσία, να έρθει σε επαφή με το δέρμα. Λανθασμένη επιλογή εργαστηριακών γαντιών κατά τη διεξαγωγή πειραμάτων με τοξικές ουσίες μπορεί να αποβεί μοιραία, όπως αποδεικνύεται από τον τραγικό θάνατο της Karen Wetterhahn (Dartmouth College, ΗΠΑ, 1996). Πρέπει να επισημανθεί ότι κανένα γάντι δεν παρέχει προστασία από όλες τις χημικές ουσίες. Ακατάλληλη επιλογή γαντιών μπορεί να οδηγήσει στην έκθεση των εργαζομένων σε χημικά αντιδραστήρια.

Τα πιο δημοφιλή εργαστηριακά γάντια είναι τα γάντια latex (φυσικό καουτσούκ) και νιτριλίου, τα οποία χρησιμοποιούνται ευρύτατα σε πειράματα ρουτίνας. Στην αγορά υπάρχει μεγάλη ποικιλία γαντιών τα οποία είναι κατασκευασμένα από φυσικά ή και συνθετικά υλικά, όπως το φυσικό καουτσούκ (2-μεθυλο-1,3 βουταδιένιο, γνωστό ως ισοπρένιο), το νεοπρένιο (πολυχλωροπρένιο), το βουτύλιο, το πολυβίνυλο χλωρίδιο (PVC), η πολυβινυλική αλκοόλη (PVA), το νιτρίλιο (συμπολυμερές του ακρυλονιτριλίου και του 1,4-βουταδιενίου, 1:2), καθώς

επίσης και ποικίλα μίγματα των παραπάνω μονομερών. Κάθε κατηγορία έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα τα οποία πρέπει να λαμβάνονται προσεκτικά υπόψη πριν από κάθε χρήση.

Τα πειράματα που σχεδιάσαμε και εκτελέσαμε για να δείξουμε πόσο απαραίτητη είναι η πρόληψη και η σωστή επιλογή των κατάλληλων μέσων προστασίας του δέρματος καταδεικνύουν ότι κανένα εργαστηριακό γάντι δεν αποτελεί πανάκεια, αλλά είναι απαραίτητη η προσεκτική επιλογή τους όταν πρόκειται να εργαστούμε με χημικές ενώσεις. Συγκεκριμένα εξετάσαμε πόσο αποτελεσματικά μας προστατεύουν εργαστηριακά γάντια τύπου latex, PVC και νιτριλίου έναντι μιας κατηγορίας χημικών ενώσεων, που χρησιμοποιούνται κατά κόρον στο χημικό εργαστήριο. Οι χημικές ενώσεις που διαπερνούν τα γάντια ανιχνεύονται μέσω γνωστών χημικών αντιδράσεων ταυτοποίησης είτε μέσω τεχνικών ανίχνευσης που χρησιμοποιούνται στη χημεία.

 

Για το πλήρες κείμενο πατήστε το παρακάτω εικονίδιο.

Comments are closed.
Πράσινη Χημεία - Green Chemistry